اولین خیابان ایران، خیابان سپه قزوین

اولین خیابان ایران، خیابان سپه قزوین

گاهی در شهر خود با خیابان ها و خانه هایی رو برو می شوید که هنوز اصالت خود را از زمان های قدیم حفظ کرده اند و هنوز زندگی در این محله ها حال و هوای آن دوران را دارد. خیابان سپه قزوین یکی از این خیابان هاست.

اولین خیابان ایران، خیابان سپه قزوین

قزوین یکی از شهرهای تاریخی ایران به شمار می آید و ریشه ی این شهر به دوران ساسانیان بازمی گردد و شاپور اول پایه گذار این شهر بود. شاپور اول به شادشاپور معروف بود.

شاپور اول

دژ و استحکامات نظامی خود را در این شهر بنا کرد و نظامیان او در این شهر سکونت داشتند ولی با گذر زمان و گسترش پایگاه نظامی شاپور قزوین توسعه یافت.

قزوین، گذرگاه مهم طبرستان و دریای خزر بود و این بابت بسیار حائض اهمیت بود.

در ابتدا ساکنین این شهر از سواحل دریای کاسپین به قزوین آمدند و به کاسپی ها معروف بودند در همان زمان ها به این شهر تازه تاسیس کاسپین می گفتند تا زمانی که بعد از حمله ی عرب ها اسم این شهر به قزوین تغییر داده شد.

در زمان صفویان و حکومت شاه طهماسب در سال های 935 تا 1006 قمری قزوین بسیار پرشکوه و پر رونق بود زیرا در دوران شاه طهماسب قزوین پایتخت ایران بود. یکی از دلایلی که قزوین را به عنوان پایتخت ایران انتخاب کردند این بود که این شهر از دشمنانی مانند عثمانی ها و ازبک ها دور بود و همچنین شهری حاصلخیز و بزرگ محسوب می شد.

کم کم با گذر زمان در شهر قزوین و خریداری زمین های زنگی ‌آباد از میرزا شرف جهان قزوینی توسط شاه طهماسب عمارت های مجلل، کوشک ها، دروازه ها و بازارها، کاروانسراها، آب انبارها، مساجد و باغهایی زیبا ساخته شد و این شهر نوظهور به یک شهر پر رونق تبدیل شد و این رونق تا زمانی ادامه داشت که در دوره ی شاه عباس با توجه به خواسته های وی پایتخت از قزوین به اصفهان انتقال یافت.

خیابان سپه

قزوین معروف به اولین خیابان مدرن ایران است.

در زمان صفویان و پایتختی قزوین اولین خیابان ایران به نام خیابان سپه ساخته شد.

قبل از خیابان سپه همه شهرها دارای گذر و محله بودند ولی به این خیابان به شکل مدرن امروزی و به دستور شاه طهماسب ساخته شد و نام آن را شاه به یاد محله ای در هرات که در دوران ولیعهدی اش در آنجا ساکن بود انتخاب کرد. این خیابان از مسجد جامع عبور می کرد و به سردر عالی قاپو قزوین ختم می شد. عالی قاپو محلی برای دیدار شاه بود.

دو طرف این خیابان باغ و عمارت هایی ساخته شد و محلی شد برای عبور سفرای خارجی که به دیدار شاه می آمدند. در اوایل نام قدیمی این شهر عالی قاپو بود که در آن دوران قلب شهر بود.

در آن دوره در وسط این خیابان یک حوض بزرگ قرار داشت که همیشه آب در آن جاری بود. در دو طرف این خیابان چراغ هایی نصب شده بود که نمای شهر را زیباتر و پرنور تر می کرد و عصرها به عنوان محلی برای دور کردن خستگی ها در طول روز به شمار می آمد.

خیابان سپه در ضلع شمالی به کاخ چهل‌ ستون و عمارت عالی قاپو و در ضلع جنوبی از مسجد جامع عتیق شهر به خیابان سلامگاه و خیابان راه ری نزدیک است و همچنین در ضلع شرقی خیابان سپه مغازه های آجرنمای جدیدی با سبک قدیم دیده می شود.

در زمان ناصرالدین شاه در ضلع جنوبی خیابان از مسجد جامع تا چهارراه سپه امروزی مهمانخانه و چاپارخانه هایی احداث شد.

در سال 1310 چاپارخانه ها و مهمانخانه ها خراب شدند بعدها با آمدن قطار به قزوین خیابان سپه را تا ایستگاه ادامه دادند به همین دلیل سبزه میدان و قسمتی از کاروانسرای سعدالسلطنه از بین رفت در سال ۱۳۰۷ و به دستور رضا شاه این خیابان سنگفرش شد و در سال 1387 این خیابان به ثبت ملی رسید. امروزه اسم این خیابان به نام خیابان شهدا تغییر یافته است.

منبع: آژانس هواپیمایی مارال